Strona główna / Zabytki / Wojnowo - Pałac
Architektura rezydencjonalna

Wojnowo - Pałac

Rozmiar czcionki
A A A
Pałac w Wojnowie (niem. Woynowo) położony jest w południowo-zachodniej części wsi, w zespole pałacowo-parkowym. W otoczeniu pałacu od północy znajduje się park, a od południa dziedziniec z zabudową folwarczną z XIX i z początku XX wieku: gorzelnią, spi­chlerzem i stajnią. W zespole znajduje się także kaplica Matki Boskiej Częstochowskiej, powstała z przebudowanego XIX-wiecznego spichlerza. Obecnie w pałacu mieści się sana­torium rehabilitacyjne dla dzieci.

Wojnowo po raz pierwszy wzmiankowane jest w 1623 roku, jako wieś rybacka należąca do klasztoru cystersów w Obrze. Po kasacji zakonu w 1835 roku przechodzi ona na własność rodu von Unruh. W 2. poł. XVIII wieku majątek zmieniał kilkakrotnie właścicieli. W la­tach 1905-1909 właścicielem Wojnowa został baron Aschwin, a po jego śmierci Armgarda Kundegunda, hrabina von Biesterfeld, a od 1916 roku księżna Biesterfeld zu Lippe. Miesz­kała ona w pałacu wraz mężem Bernardem i dziećmi do 1944 roku. W latach 30. XX wie­ku majątek został rozprzedany, ze względu na wysokie zadłużenie, powstałe m.in. w wy­niku prac remontowo-porządkowych przeprowadzonych w zespole pałacowo-parkowym, a związanych z planami matrymonialnymi młodego księcia Bernarda z Julianą, następczy­nią tronu Holandii. Krótko przed zakończeniem wojny pałac przejęło SS, natomiast po 1945 roku ulokowano w nim sanatorium dla dzieci.

Nie jest znana data wybudowania pierwotnej siedziby właścicieli majątku w Wojnowie ani jej twórców. W związku z tym, iż zabudowa folwarczna powstała w początkach XIX wieku, można przypuszczać, iż pałac w obecnej formie powstał około połowy XIX wieku, na zrę­bach wcześniejszej budowli. Z inicjatywy księcia Beranarda w 1910 roku przeprowadzono przebudowę elewacji tylnej, w której umieszczono na osi otwierający się arkadowo ganek z balkonem na piętrze, wykonany przez mistrza murarskiego I. Rychly.

Neobarokowy pałac jest budowlą murowaną, dwukondygnacyjną, z użytkowym podda­szem, podpiwniczoną, założoną na planie prostokąta. Obiekt posiada wysoki dach dwu­spadowy, łamany z lukarnami. Przy narożnikach fasady umiejscowione zostały sześcio­boczne wieżyczki, nakryte wielobocznymi daszkami. Elewacje frontową i tylną wzbogaca­ją ponadto umiejscowione osiowo ryzality, do których przylegają tarasy poprzedzone scho­dami (jednobiegowe rozszerzające się wachlarzowo od frontu i trójbiegowe rozdzielne od strony elewacji zachodniej). Elewacje boczne oraz ryzality zostały zwieńczone szczytami ze spływami wolutowymi. Otwory okienne częściowo są prostokątne, a częściowo półkoliście zamknięte, ujęte opaskami wykonanymi w tynku. W pałacu została zachowana oryginalna stolarka okienna i drzwiowa oraz boazerie.

Po II wojnie światowej w latach 1964-1968 przeprowadzono remont pałacu, w czasie któ­rego wykonano betonową klatkę schodową, drewniane stropy nad przyziemiem i piętrem wymieniono na ceramiczne na belkach stalowych, dostosowano obiekt do potrzeb sanato­rium poprzez wprowadzenie nowych podziałów wnętrz. Niedawno wymieniono połowę pokrycia dachowego w elewacji tylnej.

Elżbieta Liczner
Źródło: "Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Zobacz także: | Prace konserwatorskie
Galeria
Zobacz również
Lubsko - ratusz
W 1283 r. na mocy przywileju lokacyjnego wystawionego przez margrabiego...
Chwałowice - kościół pw. św. Antoniego Padewskiego
Chwałowice, to miejscowość położona w gminie Bogdaniec,...
Broniszów - Pałac
Pałac leży w południowej części wsi przy drodze prowadzącej...
Mirocin Średni, park dworski
Pozostałości założenia dworskiego o pow. 6,5 ha w Mirocinie...