ZABYTKI
Wybierz pierwszą literę miejscowości: B C D G H I J K L Ł M N O P R S Ś T W Z Ż
rozmiar czcionki A A A
Architektura rezydencjonalna
Radzików - Pałac
Historyczny zespół pałacowy położony jest w południowo-wschodniej części wsi. Pałac usytuowany został w otoczeniu niewielkiego parku krajobrazowego, w oddaleniu od wiej­skiej drogi gruntowej, prowadzącej do wsi Mierczany. Fasadą budynek jest skierowany w stronę drogi. Wjazd do pałacu prowadzi przez zachowaną częściowo bramę, z drogą przechodzącą przez fragment parku, prowadząc dalej do paradnego podjazdu przed pała­cem. Po stronie wschodniej i zachodniej pałacu, poza parkiem, zlokalizowane są zabudo­wania folwarku.

Według wykazu brandenburskiej Izby Rolniczej z 1921 roku we wsi istniał majątek szla­checki. Fakty związane z powstaniem pałacu, jak również informacje na temat twórców jego architektury, nie są dokładnie znane, z uwagi na brak przekazów archiwalnych. Z pew­nością budowa rezydencji ma związek z jednym z kolejnych właścicieli majątku. Czas po­wstania pałacu zbiega się z urzędowaniem starosty Hansa Friedricha von Winning, ówcze­snego właściciela majątku (w roku 1782). Od 1809 roku majątkiem zarządzał przedstawi­ciel rodu von Zastrow. Od połowy XIX wieku majątek w Radzikowie należał do rodziny von Haslingen. Po 1945 roku zespół folwarczny oraz pałac znajdowały się w użytkowaniu PGR. W budynku urządzono szkołę, mieszkania dla nauczycieli, biura oraz świetlicę.

Obecnie pałac wraz z parkiem jest własnością prywatną.

Zasadnicza bryła pałacu ukształtowana została w 4. ćw. XVIII wieku. Wskutek później­szych – XIX-wiecznych i XX-wiecznych przekształceń, pierwotne cechy stylowe obiektu uległy zatarciu. Rozczłonkowana bryła pałacu składa się z XVIII-wiecznej części zasadni­czej i późniejszego skrzydła od strony wschodniej z trójkondygnacyjną klatką schodową. XVIII-wieczna część bryły nakryta jest wysokim dachem naczółkowym oraz dachem man­sardowym w parti dobudowanej później. W połaciach dachowych rytmicznie rozmieszczo­ne są wystawki z dwuspadowymi daszkami. Wyodrębniona architektonicznie w elewacji tylnej klatka schodowa nakryta jest niskim dachem namiotowym. Wszystkie dachy pokry­te są ceramiczną dachówką karpiówką, układaną w koronkę. Budynek w całości jest pod­piwniczony, murowany z cegły pełnej ceramicznej, parterowy z użytkowym poddaszem. Elewacja frontowa – północna jest symetryczna, jedenastoosiowa z trzyosiowym pseudo­ryzalitem pośrodku, który w partii dachu przechodzi w wystawkę zwieńczoną trójkątnym szczytem z neobarokową dekoracją. Na osi środkowej pseudoryzalitu znajduje się wejście główne do pałacu. Elewacja tylna – południowa, wychodząca na park, zakomponowana została analogicznie do frontowej. Elewacja boczna – zachodnia jest czteroosiowa, parte­rowa z wysokim podpiwniczeniem i wejściem do piwnicy, z dwuosiowym szczytem zwień­czonym dachem mansardowym z dwiema facjatkami. Elewacja boczna – wschodnia jest niesymetryczna, parterowa z wysokim podpiwniczeniem i wejściem do piwnicy.

Wnętrze pałacu zostało wtórnie przekształcone, pozbawione oryginalnego wystroju i wy­posażenia. Spośród historycznych elementów wyposażenia zachowała się stolarka drzwi w elewacji frontowej, umieszczonych we wnęce zamkniętej pełnym łukiem, z dekoracyj­nie rzeźbionymi płycinami.

W 1973 roku wykonano remont generalny, w ramach którego dokonano zmiany układu wnętrza, dostosowując poszczególne pomieszczenia do różnych funkcji. Parter pałacu prze­znaczono na pomieszczenia klasowe, poddasze zaadoptowano na mieszkania dla nauczy­cieli. W piwnicy mieściła się świetlica szkolna, kuchnia, kotłownia oraz sanitariaty. Aktu­alnie pałac nie jest użytkowany.


Małgorzata Witka
Źródło:
"Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Galeria

BIP
Wojewódzka Rada Ochrony Zabytków
„Lubuskie Materiały Konserwatorskie 2003 r. tom 1”: Budowle na terenie Żagania związane z pochówkiem Bironów, książąt kurlandzkich i żagańskich. Katarzyna Adamek  Graficzne panoramy Zielonej Góry...
Zabytek Chroniony Prawem
1
Translate / Übersetzen