ZABYTKI
Wybierz pierwszą literę miejscowości: B C D G H I J K L Ł M N O P R S Ś T W Z Ż
rozmiar czcionki A A A
Architektura rezydencjonalna
Osowa Sień tzw. Środkowa - Dwór
Dwór w Osowej Sieni, położony jest w południowo-zachodniej części wsi, w majątku dawniej określanym jako środkowy (Mittel Röhrsdorf). Koło budynku dworu w kierun­ku wschodnim, znajduje się gotycki kościół pw. św. Fabiana i Sebastiana. Założenie dwor­sko folwarczne ma czytelną kompozycję z wyraźnym podziałem na wschodnią część rezy­dencjonalną i zachodnią gospodarczą. Na osi głównej zespołu znajduje się dwór, a po jego wschodniej stronie prostopadle usytuowane są trzy oficyny. Część rezydencjonalną od stro­ny zachodniej zamyka budynek wozowni, za którym rozpoczyna się założenie folwarczne z budynkami gospodarczymi, oborą, stodołami, czworakiem, skupionymi wokół prosto­kątnego dziedzińca. Na północ od dworu i podwórza gospodarczego rozciąga się park kra­jobrazowy, sięgający aż do drogi prowadzącej do założenia pałacowo-parkowego w Oso­wej Sieni Górnej. Nowy właściciel adaptuje budynek dworu oraz dwóch oficyn na cele agroturystyczne. Trzecia oficyna dworska jest odrębną własnością prywatną i pełni funk­cję mieszkalną.

Nazwa wsi wzmiankowanej w 1325 roku brzmiała „Ruiegeri willa”, a w roku 1404 „Rod­ger willa”. Osowa Sień jest gniazdem rodziny Ossowskich herbu Dołęga. Historycznie ist­niał podział na trzy folwarki: Górny, Środkowy i Dolny. W 1793 roku, w spadku po An­drzeju Żychlińskim, folwark środkowy odziedziczył najstarszy syn z pierwszego małżeń­stwa, Franciszek Henryk (1700-1764). W 1799 roku, gdy majątek został wystawiony na licytację, kupił go Aleksander Potworowski, aby następnie sprzedać Adamowi Konstan­temu Mielęckiemu (1740-1810) z Jędrzychowic. Po jego śmierci folwark środkowy prze­jął jego syn Konstanty Adam (1773-1826), który wybudował tam rezydencję i grobowiec. W 1845 roku zlicytowano Osową Sień Średnią, którą nabył Joann Georg Quos. Rodzina von Hoven weszła w posiadanie średniego folwarku w wyniku korzystnego mariażu Her­mana von Hoven z Pauliną Quos w roku 1847. W 1922 roku dwór i folwark zmoderni­zował Hans Joachim von Hoven. Rodzina von Hoven posiadała folwark średni do czasów II wojny światowej.

Dwór powstał w 1. ćw. XIX wieku, staraniem wspomnianego Konstantego Adama Mielęc­kiego. Wzniesiony jest na planie prostokąta z wtórną przybudówką od strony zachodniej. Murowany z cegły dwór jest jednokondygnacyjny, nakryty dachem naczółkowym, krytym dachówką karpiówką. Na osi głównej fasady znajduje się dwukondygnacyjny ryzalit po­zorny, zwieńczony trójkątnym naczółkiem z fryzem ząbkowym. Pseudoryzalit artykułują przez cztery płaskie pilastry z kapitelami kompozytowymi. Między pilastrami umieszczone są prostokątne otwory okienne i portal na osi. Taka forma ryzalitu jest zmodyfikowanym portykiem, stosowanym od początku XIX wieku w Wielkopolsce. W płaszczyźnie ryzalitu skoncentrowany jest ozdobny detal architektoniczny w postaci fryzu ząbkowego w naczół­ku oraz półkolistej konchy nad wejściem głównym. Pierwotnie przy głównym ryzalicie fa­sady znajdował się drewniany ganek, co potwierdza zdjęcie rezydencji z 1896 roku, znajdu­jące się w zbiorach ikonograficznych Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu. Dziewięcio­osiowa elewacja frontowa, otwarta na dziedziniec, artykułowana jest prostokątnymi otwo­rami okiennymi w opaskach, rozmieszczonymi symetrycznie. Elewacje wieńczy gzyms ko­ronujący z fryzem ząbkowym. Siedmioosiowa elewacja tylna, otwarta na park krajobra­zowy posiada drewniany ganek. Z wyposażenia wnętrza zachowały się oryginalna klatka schodowa z drewnianą balustradą z tralkami, wewnętrzna stolarka drzwiowa w sieni głów­nej oraz dwuskrzydłowe drzwi wejściowe z kartuszami herbowymi, a także częściowo sto­larka okienna. W znajdującym się na tyłach pałacu parku, czytelne są jeszcze aleje parko­we. Ważnym elementem założenia jest staw z wyspą. W okolicy stawu znajdują się pozo­stałości dawnej architektury ogrodowej – kamienne murki i resztki pergoli. Po roku 1945 dwór wraz folwarkiem przeszedł na własność Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej Osowa Sień. A od końca lat 90. jest własnością prywatnej spółki. Aktualnie obiekt znajdu­je się w trakcie remontu i adaptacji dla potrzeb agroturystyki.


Justyna Śmielska-Saniuk
Źródło:
"Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Galeria

BIP
Wojewódzka Rada Ochrony Zabytków
„Lubuskie Materiały Konserwatorskie 2005 - 2006 r. tom 3”: Cz. I KONSERWACJE ZABYTKÓW Prace konserwatorskie i budowlane elewacji kościoła konkatedralnego p.w. św. Jadwigi w Zielonej Górze. Barbara Bielinis- Kopeć ...
Zabytek Chroniony Prawem
1
Translate / Übersetzen